రహస్యం (అమ్మమ్మ చెప్పిన ఒక రహస్య కథ)

రాత్రి అడవి దారులు వెనక్కి పారిపోయాయి.

చంద్రుడు మేఘాల మధ్య దాగి, మళ్లీ బయటకు వచ్చాడు. గాలి వెనుకకు కొట్టింది. చెట్లు సుడులు తిరిగిన నీడల్లా వెళ్లిపోయాయి. అశ్వం గుండె ఉరుకులు సులోచన శరీరానికి, సులోచన శరీరపు కదలికలు కుముద్వతి గుండెకి తాకుతున్నాయి.

ఆ ప్రయాణం యుద్ధం తర్వాతి పారిపోవడం కాదు. అది కాలంతో పందెం.

కుముద్వతి ఆమెను మరింత దగ్గరగా పట్టుకుంది.

“కొంచెమే మిగిలింది,” అంది.

సులోచన గాలి చీలుస్తూ పరిగెత్తించింది.

ఆ పారవశ్యంలో, ఆ తొందరలో, ఆ మమకారంలో—ఒక క్షణం ఆమె దారిని గమనించలేదు. ముందున్న నేలలో ఒక పెద్ద పుట్ట ఉంది. అశ్వం దానిమీదుగా ఎగిరింది. పుట్ట అంచు కూలింది. లోపల నిశ్చలంగా జ్వలిస్తున్న తపోమండలం భంగమైంది.

అశ్వం ముందుకు దూసుకుపోయింది.

కాని వెనుక నుంచి ఒక స్వరం ఆకాశాన్ని చీల్చింది.

“ఆగండి!”

ఆ స్వరం వృద్ధం. కానీ శక్తివంతం.
ఆ స్వరంలో కోపం. కానీ అర్థం చేసుకునే దివ్యదృష్టి కూడా.

అశ్వం స్వయంగా ఆగిపోయింది.

పుట్ట చీలికల నుంచి ఒక మహర్షి బయటకు వచ్చాడు. దేహం చీమల మట్టి, వేర్లు, వర్షజలాలతో కప్పబడి ఉంది. కళ్ళు దహించే అగ్నిలా ఉన్నాయి.

మందక్రోధుడు.

ఆయన కళ్ళు సులోచన, కుముద్వతులపై పడ్డాయి. క్షణంలోనే దివ్యదృష్టి వారిద్దరి గతం, వ్రతం, అపహరణ, యుద్ధం, తొందర—అంతా చూశాడు.

అయినా తపోభంగం తపోభంగమే.

“అతివలారా!” అని ఆయన గర్జించాడు. “దుడుకు తనంతో నా తపస్సుకు భంగం కలిగించారు. మీరు వెళ్తున్న కార్యం తెలిసినా, నియమం భంగమైతే ఫలం ముద్ర పడక మానదు.”

సులోచన వెంటనే అశ్వం నుంచి దిగింది. కుముద్వతి కూడా దిగింది. ఇద్దరూ చేతులు జోడించారు.

“మహర్షీ, అపరాధం మాది. కాని కాలం వెంబడిస్తోంది. క్షమించండి,” అంది కుముద్వతి.

మందక్రోధుడు సులోచనను చూశాడు.

“ఈ అశ్వం నడుపుతున్న సులోచన తన స్త్రీత్వాన్ని పూర్తిగా కోల్పోదుగాక!”

ఆ మాట పిడుగులా పడింది.

సులోచన ముఖం తెల్లబడింది. కుముద్వతి కళ్లలో కన్నీళ్లు ఉబికాయి.

“మహర్షీ!” అని ఇద్దరూ ఒకేసారి మోకాళ్లపై పడ్డారు.

సులోచన పలికింది—

“మా తప్పు దుడుకుతనమే. ద్రోహం కాదు. శాపం పూర్తిగా పడితే వ్రతం, గురువాక్యం, రాజ్యరక్షణ—all వృథా అవుతాయి. దయ చూపండి.”

కుముద్వతి ప్రాధేయపడింది.

“ఆమె తనకోసం మాత్రమే పరిగెత్తడం లేదు. రెండు రాజ్యాల కోసం, తన స్వరూపం కోసం, నా ప్రతిజ్ఞ కోసం పరిగెత్తుతోంది. అపరాధం తాకినా ధర్మం ముక్కలుకాకుండా దయచేయండి.”

మందక్రోధుడి కళ్ళలోని అగ్ని కొద్దిగా నెమ్మదించింది.

“శాపం పలికిన మాట తిరిగి రాదు,” అన్నాడు. “కాని దాని దిశను మార్చగలను.”

ఇద్దరూ ఆశతో చూశారు.

“మీరు ఇప్పుడు సమయానికి శిథిల శివాలయ కొలనుకు చేరుకుని స్నానం చేస్తే, వ్రతప్రభావం వల్ల సులోచన సులోచనుడవుతాడు. చతురకుని బంధం ఛేదించబడుతుంది. కాని నా శాపం వల్ల స్త్రీత్వం పూర్తిగా నశించదు.”

కుముద్వతి నిశ్శబ్దంగా వినింది.

మందక్రోధుడు కొనసాగించాడు.

“మీ జీవితమంతా సంవత్సర చక్రంగా మారుతుంది. ఒక సంవత్సరం సులోచనుడు పురుషరూపంలో, కుముద్వతి స్త్రీరూపంలో ఉంటారు. మరుసటి సంవత్సరం కుముద్వతి పురుషరూపంలో, సులోచన స్త్రీరూపంలో ఉంటుంది. అలా మీరు ఇద్దరూ ఒకరికొకరు భర్తలు కూడా, భార్యలూ కూడా. రూపం మీ మధ్య అధికారం కాదు. పరివర్తన. ప్రేమ మీ ఇద్దరిలో దిశ మార్చుకుంటూ ప్రవహిస్తుంది. ఒకరి వల్ల మరొకరికి సంతానం కలుగుతుంది. అదే నా శాపానుగ్రహం.”

అది శాపమా? వరమా?

సులోచన, కుముద్వతి ఒకరినొకరు చూశారు.

ఆ క్షణంలో భయం కన్నా ఆశ్చర్యం ఎక్కువ. ఆశ్చర్యం తర్వాత ఓ మృదువైన ఆనందం. ఎందుకంటే ఇది విభజన కాదు. ఇది పరస్పర ప్రవాహం. ఒకరు ఎల్లప్పుడూ ఇవ్వేవారు, మరొకరు ఎల్లప్పుడూ స్వీకరించేవారు కాదు. ఇద్దరూ కాలానుగుణంగా ఒకరికి ఒకరు అవుతారు.

కుముద్వతి సులోచన చేతిని పట్టుకుంది.

“ఇది శాపమైతే కూడా మనిద్దరం కలిసి మోస్తాం,” అంది.

సులోచన మృదువుగా నవ్వింది.

“ఇది మనకు మాత్రమే అర్థమయ్యే వరమేమో.”

మందక్రోధుడు చేయి ఎత్తాడు.

“వేళ పోతోంది. పరిగెత్తండి.”

వారిద్దరూ నమస్కరించారు. మళ్లీ అశ్వంపై ఎక్కారు. ఈసారి సులోచన కళ్ళలో తొందరతో పాటు కొత్త ప్రశాంతత ఉంది. కుముద్వతి ఆమెను మరింత బలంగా అల్లుకుంది.

అశ్వం మళ్లీ పరిగెత్తింది.

---

శిథిల శివాలయ కొలను ముందు వారు చేరేసరికి, తూర్పుదిక్కు తెల్లబడబోతోంది.

శరభంగుడు ఇప్పటికే అక్కడ నిలబడి ఉన్నాడు. ఆయన ముఖంలో ఆందోళన. కానీ వారిని చూసిన క్షణం లోతైన ఉపశమనం.

“త్వరగా,” అన్నాడు.

సులోచన, కుముద్వతి కొలనులోకి దిగారు.

చంద్రకాంతి కరిగి సూర్యోదయపు తొలి కాంతి పుట్టబోతున్న ఆ మధ్య ఘడియ—లోకం శ్వాస ఆపే సమయం. నీరు చల్లగా ఉంది. వ్రతదీపపు కాంతి నీటిపై ప్రతిబింబించింది.

ఇద్దరూ కలిసి మునిగారు.

నీటి అడుగున సులోచనకు తన శరీరమంతా అక్షరాలా కరిగిపోతున్నట్టు అనిపించింది. చతురకుని బంధం పగిలిన శబ్దం లోపల వినిపించింది. చతురిక ఓషధి మిగిలిన మబ్బు నీటిలో కరిగింది. శరభంగుని మంత్రం, వ్రతం, కుముద్వతి స్వీకారం, మందక్రోధుని శాపానుగ్రహం—all ఒకే ప్రవాహంగా కలిసి శరీరరూపాన్ని తిరిగి రాసాయి.

వారు నీటిలో నుంచి పైకి వచ్చినప్పుడు—

సులోచన స్థానంలో సులోచనుడు నిలిచాడు.

అతని ముఖంలో అదే అందం, అదే కళ్ళు, అదే శ్వాసలయ. కాని స్త్రీరూప మృదుత్వం వీరత్వంగా మారింది. భుజాలు విస్తరించాయి. నడకలో యోధప్రతాపం తిరిగి వచ్చింది. అయినా సులోచనగా గడిపిన అనుభవం అతని చూపును మృదువుగా మార్చింది. అతడు సులోచనుడే. కానీ సులోచనని మరచిపోయిన సులోచనుడు కాదు.

కుముద్వతి అతన్ని చూసింది.

ఆమె కళ్లలో కన్నీళ్లు.
ఆనందం.
గౌరవం.
మళ్లీ గుర్తుపట్టిన ప్రేమ.

“గురుదేవా…” అని ఆమె వెనుక నిలిచిన శరభంగుని చూశింది.

శరభంగుడు వారిద్దరినీ చూసి నెమ్మదిగా నిట్టూర్చాడు.

“మందక్రోధుడి శాపం తాకింది,” అన్నాడు.

సులోచనుడు ఆశ్చర్యంగా చూశాడు.

శరభంగుడు దివ్యదృష్టితో జరిగినదంతా గ్రహించాడు. మందక్రోధుడి పాత శాపం, కొత్త శాపానుగ్రహం, సంవత్సర పరివర్తన—అన్నీ ఆయనకు స్పష్టమయ్యాయి.

“ఇది ముగింపు కాదు,” అన్నాడు. “ఇది రెండవ రహస్యం ప్రారంభం.” (ఇంకా ఉంది)